Domhnall Mac Concharraige
-
Mír ghramadaí: An mhír ghramadaí, aimsir láithreach an tsaorbhriathair
Ceartúchán ar eagrán #61 Sa mhír ghramadaí in eagrán #61 (an 24 Nollaig 2025) ar aimsir fháistineach na mbriathra neamhrialta tá an nóta seo a leanas: Abair: Dearfaidh mé tú/sé/sí, dearfaimid, dearfaidh sibh/siad. An ndearfaidh? Ní dhearfaidh. Ar ndóigh, mar seo a leanas ba cheart dó a bheith: Abair: Déarfaidh mé tú/sé/sí, déarfaimid, déarfaidh sibh/siad. An…
-
Léamhthuiscint: Naomh Crónán Ros Cré
Domhnall Mac Concharraige Léamhthuiscint: Léigh an sliocht thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. San alt seo foghlaimeoimid faoi dhuine de na naoimh is tábhachtaí i luathstair na hÉireann, is é sin Naomh Crónán. Rugadh Crónán in Éile atá suite i gContae Uíbh Fháilí sa lá atá inniu ann. Deirtear gurb as an gceantar ina…
-
Léamhthuiscint: Cristiano Ronaldo
Domhnall Mac Concharraige Léamhthuiscint: Léigh an sliocht thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. San alt seo foghlaimeoimid faoi dhuine de na himreoirí sacair is cáilúla riamh, Cristiano Ronaldo. Léigh an talt agus freagair na ceisteanna a leanas. Rugadh Cristiano Ronaldo ar an 5 Feabhra 1985 in Madeira sa Phortaingéil. Tháinig sé ó chlann bhocht.…
-
Mír ghramadaí: Aimsir chaite an tsaorbhriathair
Domhnall Mac Concharraige Úsáidtear an saorbhriathar nuair nach mian nó nach gá nó nach féidir a lua cé a dhéanann gníomh. Mar shampla Gortaíodh Pádraig sa chluiche seachas Ghortaigh Seán Pádraig. Seo rialacha aimsir chaite an tsaorbhriathair: Sa chéad réimniú cuirtear -eadh le briathar caol, mar shampla bris, briseadh, agus cuirtear -adh le briathar leathan,…
-
Léamthuiscint: Leonardo Da Vinci
Domhnall Mac Concharraige Léamhthuiscint: Léigh an sliocht thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. San alt seo foghlaimeoimid faoin aireagóir agus ealaíontóir cáiliúil Leonardo Da Vinci. Bhí an-suim ag Da Vinci san ealaín ó bhí sé an-óg. Ní hamháin go raibh bua iontach aige san ealaín, ach bhí sé cumasach sa mhata, san eolaíocht, sa…
-
Mír ghramadaí: Aimsir fháistineach na mbriathra neamhrialta
Ceartúchán (2026-01-16) Sa mhír ghramadaí in eagrán #61 (an 24 Nollaig 2025) ar aimsir fháistineach na mbriathra neamhrialta tá an nóta seo a leanas: Abair: Dearfaidh mé tú/sé/sí, dearfaimid, dearfaidh sibh/siad. An ndearfaidh? Ní dhearfaidh. Ar ndóigh, mar seo a leanas ba cheart dó a bheith: Abair: Déarfaidh mé tú/sé/sí, déarfaimid, déarfaidh sibh/siad. An ndéarfaidh? Ní…
-
Mír ghramadaí: Aimsir láithreach na mbriathra neamhrialta
Domhnall Mac Concharraige An tseachtain seo caite d’fhéachamar ar aimsir chaite na mbriathra neamhrialta. An tseachtain seo táimid ag breathnú ar aimsir láithreach na mbriathra neamhrialta. Is iad na briathra neamhrialta abair, beir, bí, clois/cluin, déan, ith, faigh, feic, tabhair, tar, téigh. Féach ar na rialacha thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. Abair –…
-
Léamhthuiscint: An Túr Solais
Domhnall Mac Concharraige Léamhthuiscint: Léigh an sliocht thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. Tá clú agus cáil ar an Túr Solais atá suite ar Shráid Uí Chonaill i gcroílár chathair Bhaile Átha Cliath. San alt seo foghlaimeoimid faoin túr cáiliúil seo. Bhí colún Nelson suite ar an láthair ina bhfuil an Túr Solais, ach…
-
Léamhthuiscint: Jeanie Johnston
Domhnall Mac Concharraige Léamhthuiscint: Léigh an sliocht thíos agus freagair na ceisteanna a leanas. San alt seo foghlaimeoimid faoin long cháiliúil an Jeanie Johnston. Thóg an tógálaí long John Munn as Albain an Jeanie Johnston in Quebec, Ceanada, in 1847. Cheannaigh John Donovan & Sons, comhlacht a bhí lonnaithe i dTrá Lí, an long. Bhí…
-
Mír ghramadaí: Aimsir chaite na mbriathra neamhrialta
Domhnall Mac Concharraige Anois agus na briathra rialta déanta againn san aimsir láithreach, an aimsir chaite agus an aimsir fháistineach, an tseachtain seo tugaimid aghaidh ar na briathra neamhrialta. Is éard ata i gceist leis na briathra neamhrialta na briathra nach leanann na gnáthrialacha. Ta an t-ádh linn sa Ghaeilge mar níl ach 11 bhriathra…