Fearghal Mac Bhloscaidh
-
An Coileánach – laoch ar lár?
Fearghal Mac BhloscaidhAr an 6 Nollaig 1921, shínigh Mícheál Ó Coileáin an Conradh Angla-Éireannach, comhaontú ar thug sé a bharántas báis féin air. Tuar a tháinig faoin tairngreacht nuair a scaoileadh marbh é le linn luíocháin ar an 22 Lúnasa 1922. Ba é éan an anró riamh é dóibh siúd a chreid go dtiocfadh náisiún…
-
Pogram 1920
An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh An tseachtain seo a chuaigh thart chonacthas radharcanna uafásacha ar an Bhaile Mheánach, nuair a rinne sciar suntasach den phobal Phrotastúnach, aontachtach agus dhílseach pogram ar mhionlach eitneach ar an bhaile mhór. Tuigfidh léitheoirí a bhfuil tuigbheáil ar an stair acu nach é seo an chéad phogram ar phobal mionlach sa…
-
An Ghaeilge ó thuaidh – ní inniu nó inné a bhí sí ina cnámh spairne
An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh ‘Ar léigh tú seo riamh?’ ar seisean agus tharraing sé leabhrán beag amach as a phóca agus shín sé dom é. ‘The Murder Machine’ arsa mise, ag amharc ar an teideal. ‘An féidir, a shagairt, gurb é sin an cineál litríochta atá tú a léamh?’ Is as Saol Corrach (1945),…
-
Teach Cheann Cora, teach taibhsí na dTríoblóidí a mbaineann púcaí go fóill leis
An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh Ní haon áibhéil a rá go nochtann an leabhar is déanaí de chuid Chris Moore faoi Áras Cheann Cora i mBéal Feirste fírinní searbha. Scéal coscrach ar mhí-úsáid chórasach leanaí atá ann, ach níos measa fós, scéal faoi na hiarrachtaí d’aon ghnó a rinne stát na Ríochta Aontaithe, go háirithe…
-
Coimisiún na Teorann, 1925
An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh Cé go raibh an chríochdheighilt ann ó 1920, bhí dóchas ag náisiúnaithe go laghdófaí Tuaisceart Éireann chomh mór sin nach mbeadh an stáitín inmharthana. Faoin Chonradh Angla-Éireannach bhí neamhspleáchas teoranta ag an tSaorstát, ach bhí an teorainn go fóill gan réiteach. Cuireadh Coimisiún na Teorann ar bun in 1925 leis…
-
An tSíocháin Chaillte, 1974
An tseachtain seo caite, cuireadh síos ar na hiarrachtaí a rinneadh teacht ar réiteach síochána idir Óglaigh na hÉireann Shealadacha agus rialtas na Ríochta Aontaithe idir 1972 agus 1974. Cíorann an t-alt seo an méid a thit amach idir 1974 agus 1975. An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh Bíodh sin mar atá, shíl na hÓglaigh go…
-
An tSíocháin Chaillte, 1974: Comhthéacs
An Dr. Fearghal Mac Bhloscaidh Ar an 17 Bealtaine 1974, phléasc dílseoirí buamaí i mBaile Átha Cliath agus i Muineachán, inar maraíodh 27 duine. Luaigh Peter Taylor teoiric chomhcheilge gur ghníomhaigh de chuid sheirbhísí faisnéise na Breataine a bhí taobh thiar de seo, chun brú a chur ar rialtas an deiscirt dul i ngleic níos déine le hÓglaigh na hÉireann. Níor…