Is ainmfhocail fhirinscneacha dar críoch consan leathan iad atá sa chéad díochlaonadh:
- nuachtán
- alt
- leathanach
Sa tuiseal ginideach caolaítear an consan deiridh:
- eagarthóir an nuachtáin
- údar an ailt
- barr an leathanaigh
Is lagiolraí iad na hainmfhocail bhfuil ainmneach iolra agus ginideach iolra éagsúil acu. San iolra caolaítear a ndeireadh nó cuirtear -a leo:
| Ainmneach uatha | Ginideach uatha | Ainmneach iolra | Ginideach iolra |
| an t-amhrán | teideal an amhráin | na hamhráin | leabhar na n-amhrán |
| an foirgneamh | doras an fhoirgnimh | foirgnimh | úinéir na bhfoirgneamh |
| an t-úll | dath an úill | na húlla | bosca na n-úll |
Is tréaniolraí iad na hainmfhocail a bhfuil ainmneach iolra agus ginideach iolra mar an gcéanna acu:
| Ainmneach uatha | Ginideach uatha | Ainmneach iolra | Ginideach iolra |
| an dán | údar an dáin | na dánta | údair na ndánta |
| an glór | fuaim an ghlóir | na glórtha | fuaim na nglórtha |
| an cladach | dúlra an chladaigh | na cladaí | dúlra na gcladaí |
Ceisteanna buntuisceana
A: Úsáid bunachar gramadaí ag https://www.teanglann.ie/ga/gram chun an tábla seo thíos a chomhlánú:
| Ainmneach uatha | Ginideach uatha | Ainmneach iolra | Ginideach iolra |
|---|---|---|---|
| an fear | hata an fhir | na fir | hataí na bhfear |
| an t-iasc | boladh an éisc | na h___________ | boladh na n-iasc |
| an leabhar | údar an __________ | na __________ | an siopa __________ |
| an clár | tús an ___________ | na __________ | liosta na g__________ |
| an tIodálach | teach an _________ | na h___________ | bia na n____________ |
| an leanbh | cathaoir an _______ | na leanaí | seomra na __________ |
| an toradh | blas an _________ | na ____________ | an mála ____________ |
| an praghas | ardú an __________ | na ____________ | ardú na b____________ |
| an pobal | spiorad an _______ | na ____________ | ceannairí na bpobal |
B: Athscríobh na habairtí seo gan na lúibíní:
- Siúl síos chun (an tobar)
- Tá an leanbh ag ithe (úll)
- Éist le ceiliúr (na héin)
- Tá na hiascairí ag cóiriú (na líonta)
- Bí i lár (an t-aonach)
- Tá bainisteoir an tsiopa ag ardú (na praghsanna)
Freagraí…
